GIA ĐÌNH LÀ TRƯỜNG DẠY NHỮNG GIÁ TRỊ

Anh Chị Em thân mến,

Bước vào tháng Hoa dâng kính Đức Mẹ, tôi xin thân ái gửi đến toàn thể cộng đồng dân Chúa trong gia đình giáo phận lời chào bình an, và xin phó thác giáo phận cho tình mẫu tử của Mẹ Maria.

Trong thư mục vụ này, tôi muốn tiếp tục triển khai đường hướng mục vụ nhằm chấn chỉnh môi trường giáo dục gia đình trong bối cảnh của tháng năm. Tháng năm là tháng Hoa kính Mẹ Maria và ngày 14-5 là ngày giáo phận tỏ lòng hiếu thảo đặc biệt đối với Đức Cha cố Micae. Vì thế, xin gửi đến gia đình giáo phận thư mục vụ với chủ đề Gia đình là trường học giảng dạy, thực hành, và thông truyền những giá trị.

Trước hết, để chấn chỉnh môi trường giáo dục gia đình, giáo phận Long Xuyên tập trung vào những giá trị trong hôn nhân và gia đình, được rút từ tông huấn về hôn nhân và gia đình - Familiaris Consortio - của Đức Giáo Hoàng Gioan Phaolô II. Theo tông huấn, những giá trị này được hình thành và được thể hiện nhờ các tương quan trong định chế hôn nhân và gia đình:

Đó là sự trao hiến tình yêu và sự sống trong tương quan giữa hôn nhân và gia đình, vì sự sống là kết quả và là dấu chỉ của tình yêu.

Đó là cách sống chan hoà trong tương quan giữa cá nhân và cộng đoàn, vì trong cộng đoàn hôn nhân và gia đình, mỗi cá nhân cần đuợc nhìn nhận và được tôn trọng với tính độc đáo của mình.

Đó là sự quảng đại đón nhận và trao tặng trong tương quan giữa quyền lợi và bổn phận, vì ân sủng được trao tặng cho hôn nhân và gia đình cũng bao gồm bổn phận và trách nhiệm.

Đó là tinh thần đồng trách nhiệm trong tương quan hiệp thông và sứ mạng, vì hôn nhân và gia đình hình thành nên một cộng đồng nhân vị để có thể tham dự vào các vấn đề của xã hội và giáo hội.

Đó là sống mầu nhiệm Chúa Kitô trong hôn nhân và gia đình làm thành Hội Thánh tại gia, để trở thành biểu tượng cho tương quan giữa Chúa Kitô và Hội Thánh.

Tuy nhiên, trong bối cảnh của thế giới cũng như xã hội Việt Nam ngày nay, có những thuận lợi và cũng có những thách đố trong việc giáo dục những giá trị.

Trước hết, một đàng, con người ngày nay có một ý thức sống động hơn về tự do cá nhân và chú ý nhiều hơn đến phẩm chất của các mối tương quan trong hôn nhân và gia đình, nhưng đàng khác, cũng có một quan niệm sai lầm về sự độc lập giữa hai vợ chồng và những mập mờ về uy quyền của cha mẹ đối với con cái.

Thứ đến, con người ngày nay chú ý nhiều hơn đến việc việc thăng tiến đời sống hôn nhân và gia đình, cũng như đến phẩm chất trong việc giáo dục con em, nhưng đồng thời, những người có trách nhiệm trong giáo dục gia đình đang gặp nhiều khó khăn trong việc giáo dục và lưu truyền các giá trị truyền thống.

Và cuối cùng, xã hội ngày nay ngày càng ý thức hơn về phát triển tình liên đới cộng đồng để cùng nhau xây dựng một xã hội công bình hơn, trong khi đó, ngày càng gia tăng con số các vụ ly dị, phá thai, và phổ biến một não trạng chống thụ thai.

Với ý thức trên, giáo phận cần áp dụng đường hướng mục vụ Agape-Chia-Sẻ-Huynh-Đệ và đường hướng tu đức Emmanuel-Thiên-Chúa-Ở-Cùng-Chúng-Ta trong việc giáo dục các giá trị trong gia đình.

Về Đường hướng mục vụ Agape-Chia-Sẻ-Huynh-Đệ: Đây là sự chia sẻ của giáo hội qua giáo phận, giáo xứ, và giáo họ với các gia đình, trong vai trò là cha mẹ, là thày, và là người tháp tùng để giáo dục những giá trị. (1) Trước hết là chia sẻ trách nhiệm để thiết lập một bầu khí trong lành, đượm thấm những giá trị lý tưởng từ các tương quan của hôn nhân và gia đình ngay tại các gia đình cũng như tại giáo xứ, giáo họ, và xã hội. (2) Kế tiếp là chia sẻ sự cộng tác để cổ vũ và tạo điều kiện thuận lợi cho việc tham gia của các thành viên trong gia đình vào các sinh hoạt đoàn thể của Giáo Hội cũng như xã hội, đặc biệt chú trọng đến các sinh hoạt của giới gia trưởng, giới hiền mẫu, giới trẻ, và thiếu nhi. (3) Cuối cùng là chia sẻ những suy tư và sáng kiến để thiết lập chương trình huấn giáo khả thi và hữu hiệu về các giá trị, đồng thời tranh thủ sự cộng tác của các tổ chức xã hội để thực hiện chương trình này trong cộng đoàn của mình .

Về Đường hướng tu đức Emmanuel-Thiên-Chúa-Ở-Cùng-Chúng-Ta:  Tháng Năm này, tôi mời gọi các gia đình trong giáo phận nhìn vào gương mẫu của Mẹ Maria để triển khai đường hướng tu đức này trong việc giáo dục các giá trị. (1) Như Đức Maria đón nhận lời Thiên Thần chào: “Kính chào Maria đầy ơn Phúc”, các gia đình sẽ xác tín về sự hiện diện của Chúa Kitô trong gia đình mình như một ân phúc quí giá của Thiên Chúa, nhờ đó mọi thành viên sẽ luôn nỗ lực học hỏi, thực hành, và thông truyền những giá trị như là thái độ mở rộng đôi tay đón nhận thêm những giá trị. (2)  Như Đức Maria thưa với Thiên Thần “tôi xin vâng như lời Thiên Thần truyền”, các gia đình cũng cam kết sống mầu nhiệm Chúa Kitô và Hội Thánh trong lòng xã hội như những chứng nhân sống động cho những giá trị của hôn nhân và gia đình để góp phần xây dựng một nền văn minh tình thương và sự sống. (3) Như Đức Maria khiêm tốn khẳng định “Từ nay muôn thế hệ sẽ khen rằng tôi có phúc...”, các gia đình sẽ  khám phá ra sứ mạng của mình trong lịch sử cứu độ đối với gia đình nhân loại, nhờ đó sẵn sàng làm chứng cho sự hiện diện của Chúa Kitô Phục Sinh nhờ vào những giá trị hôn nhân và gia đình.

Anh chị em thân mến,

Nếu chúng ta áp dụng những suy tư trên vào Đức Cha cố Micae, chúng ta có thể nói được rằng, nhờ đời sống và tác vụ giám mục với khẩu hiệu giám mục Christus In Vobis – Chúa Kitô Trong Anh Chị Em, trong 50 năm qua, Đức Cha cố Micae đã xây dựng giáo phận thành một trường học về những giá trị. Trong trường học này, Ngài là dụng cụ của Chúa Thánh Thần đóng vai trò người tổ chức mà cũng còn là người cha, người thầy và là người tháp tùng với giáo phận. Cùng với Ngài, chúng ta dùng bài ca Magnificat của Mẹ Maria để ca tụng Chúa. Chúng ta cũng tạ ơn Chúa đã ban Đức Cha cố cho giáo phận, và để tỏ lòng thảo hiếu với Ngài, chúng ta khích lệ nhau tiếp tục học hỏi, thực hành và thông truyền những giá trị mà Ngài đã thông truyền cho chúng ta.

Cùng với Đức Cha cố Micae và Đức Cha Gioan Baotixita, tôi xin dâng từng người trong cộng đoàn dân Chúa, đặc biệt là các gia đình, như những bông hoa lên trước tôn nhan Mẹ Maria. Xin Mẹ chúc lành cho giáo phận chúng ta.

Thân ái,

+ Giuse Trần Xuân Tiếu

Giám mục Giáo phận Long Xuyên